Fenneke Hordijk is beeldend kunstenaar en docent Nederlands bij Hogeschool INHolland, Rotterdam.
De serie ACTUEELwerk heeft zijn oorsprong in woorden en teksten.

De werkwijze
De werkwijze
‘Ik lees en ik teken’. Dat waren aanvankelijk mijn twee drijfveren. Lezen betekende en betekent nog steeds voor mij scheppen en verbeelden, in plaats van dat het een ‘passieve’ bezigheid is. Vaak is de sfeer of de kracht van een tekst het begin van een tekening of een serie tekeningen. Ik maak geen illustratie van de tekst, de tekst is vaak de oorsprong tot het denken over en het zoeken naar zeggingskracht. Dit geldt zeker voor de serie Leaves of Grass en De Spreekkamer.

Tegenwoordig ga ik steeds meer uit van alleen het beeld. Ik ben vooral met het materiaal bezig. Wat kan ik met het materiaal dat ik uitgekozen heb? Hoe lukt het mij kracht en beweging, hoogte en diepte in een tekening te krijgen? Het gevecht en de worsteling met de tekening zijn altijd een onderdeel van dit proces.

Red Movement is de eerste grote tekening van een serie van drie. De twee andere grote tekeningen zijn nog in wording. De materialen die ik gebruik zijn houtskool, grafiet, soft pastel en oil bar op wit papier met canvasreliëf. De serie van 3 kleine tekeningetjes in rood, zonder titel I, II en III, gemaakt met dezelfde materialen als de grote tekening, zijn voorstudies voor de serie Red Movement.

Rhapsody in blue is een serie in ontwikkeling. De blauwe tekening, zonder titel I, is een voorstudie voor een grotere tekening. De materialen: wit papier met canvasreliëf, houtskool, grafiet, soft pastel en oil bar.

In de serie mythologie: Europa en de stier, Pegasus sterft en Aeneas en zijn geweten was er eerst het beeld en daarna kwamen de verhalen. De opdracht aan mijzelf was, gebruik het wit in het papier als onderdeel van de tekening. Daarna ontstonden de beelden, vaak bij toeval en ondertussen zoekend naar herkenning van de vormen kwam de koppeling met het verhaal. Materiaal: wit papier, houtskool, grafiet.
Materiaal: wit papier, houtskool, grafiet.


Silver tree is ook een tekening van een serie in wording. Het zijn kleinere tekeningen op handgeschept aquarel papier, zacht en absorberend. Daardoor krijgt het houtskool de zachtheid van fluweel. Het potlood en daaronder sporadisch zichtbaar de gele, blauwe paarse en groene kleuren van de oil pastels zorgen voor een glanzende tegenstelling tussen het harde potlood en het fluweelzachte houtskool.

Werken vanuit de sfeer van een tekst: de jonge dichter Walt Whitman, 19de eeuw, maakte in zijn poëtische tekst Leaves of Grass een lofzang op de intense levenskracht van de mens. In de serie tekeningen Leaves of Grass, zoek ik naar leven- en groeikracht. Ik heb gekozen voor Syberisch krijt en grafiet op wit papier. Het doffe zwart van Syberisch krijt en het glanzende grijs van grafiet fascineert me. Terwijl ik teken, werk ik vanuit de sfeer van de tekst van Whitman.

In de serie van drie tekeningen Origin of Species (naar de titel van het boek van Charles Darwin) zijn deze titelwoorden bepalend. De tekeningen gaan niet alleen over het ontstaan van leven, maar ook over vergankelijkheid, sterven, dood en geboren worden. De ruimte lijkt de kraamkamer van de diepzee. Sommige wezens hebben een skelet, andere bewegen zich als afstotelijke monsters door het zwart-bruine water. Natuurlijke selectie heeft nog niet plaats gehad. Alles groeit en beweegt en is ten dode opgeschreven. Het materiaal: Syberisch krijt en grafiet op bruin of wit papier.

In Dante’s Rose Garden, naar La Divina Commedia van Dante Alighieri, draait het om de tegenovergestelde krachten van de kleur rood. Rood dat leven, warmte en liefde kan betekenen, maar ook gevaar, dood en doodslag en de alles verzengende en vernietigende hitte van de hel. Materiaal: soft pastel in verschillende kleuren rood op wit papier. 


De twee tekeningen Stadhuisplein Rotterdam zijn een reactie op de plek waar mijn nieuwe atelier gehuisvest is, het Stadhuisplein. De chaos van het plein, de strakke gebouwen die het plein omgeven, de slordige samenstelling van het straatmeubilair, mensen die gedachteloos aan het winkelen zijn en wapperende plasticzakjes aan de takken van de bomen, dat alles zie je in de tekeningen terug. Niet ontstaan vanuit woorden, maar vanuit de overweldigende lelijkheid van het plein. Materiaal: Syberisch krijt, grafiet, oil bar en soft pastel.

De Spreekkamer is in opdracht gemaakt voor de praktijk voor psychotherapie De Verdieping. Aanleiding was het gedicht van Anna Enquist De Spreekkamer. De voorstelling staat op drie deuren en is gemaakt van snippers ‘kleuterpapier’, gekleurd doorzichtig zijdevloeipapier. De voorstelling heeft vrolijke kleuren. Want verdriet, pijn, frustratie, wanhoop en verwarring zijn gevoelens die je laten voelen dat je leeft en vecht en dus bestaat. Wees blij dat je leeft en voelt is de onderliggende boodschap.

De maskers, Klytemnestra, Soldaat I, Soldaat II en Soldaat III, zijn bedoeld als verbeelding van een Grieks drama dat zich huiveringwekkend, bloeddorstig en wraakzuchtig ontrolt. Klytemnestra,de moeder van Ifigeneia, haar dochter, die geofferd werd door haar vader, de echtgenoot van Klytemnestra. De echtgenoot die haar verruild heeft voor een andere vrouw. Vol van haat is ze en ze zint op wraak.

Fenneke Hordijk woont en werkt in Rotterdam.
06-43086842 . Atelier RAUM, R02 . Stadhuisplein 9-15 . Rotterdam